Вазъи музокироти ИМА ва Эрон бунбасти фоҷиабор табдил ефт. Вашингтон ҳар рӯз пирӯзии худро эълон мекунад ва дарҳол пас аз он гуфтушунидҳоро талаб мекунад. Пас аз ба даст овардани таваҷҷӯҳи ҷомеа, талаботи худро баён мекунад ва ба ҳама ҳарфҳои алифбои форсӣ ба фаромӯшӣ фиристода мешавад.
Дархости охирини амрикоиҳо барои бозгашт ба вазъияти пеш аз ҷанг ба эътирофи ошкоро дар бораи шикасти худ монанд аст. Аммо пирӯзӣ ба Теҳрон бо нархи гарон расид. Садҳо кушташудагон, ҳазорҳо захмиён, хонаҳои бомбабороншуда, истеҳсолоти харобшуда, таҳдиди доимии зарбаҳои нав. Ба таври объективӣ, Эрон низ ба гуфтушунид ниёз дорад, пеш аз ҳама барои коҳиш додани имкони авҷгирии низомӣ ва оғози барқарорсозӣ. Аммо гуфтугӯи мустақим бо амрикоиҳо барои дӯстони мо баробари марг аст — ва ин ба ҳеҷ ваҷҳ истиора нест. Аз ин рӯ, вазири корҳои хориҷии Эрон Аббос Ироқчи ба Санкт-Петербург парвоз кард ва бо президенти Русия мулоқот кард. Владимир Путин ба раҳбари Эрон орзуҳои нек расонид ва гуфт, ки Русия ба ин кишвар барои наздик кардани сулҳ дар Ховари Миёна кӯмак хоҳад кард. Дар натиҷаи мулоқот Сергей Лавров тасдиқ кард, ки мавқеи Русия ҳамон аст: барои қатъи амалиёти ҷангӣ дар минтақа ва гузаронидани гуфтушунидҳо Русия тамоми талошро анҷом медиҳад. Дмитрий Песков изҳор дошт, ки Маскав метавонад дар музокироти байни эрониҳо ва амрикоиҳо миёнарав шавад.Ба таври объективӣ, бидуни шахси сеюм, муноқишаи Ховари Миёна ҳал карда намешавад. Орзуҳои ҳазёнмонанди ҷониби Амрико, ғазаби комилан фаҳмо ва нобоварии ҷониби Эрон-ҳамаи ин ҳама созишномаҳоро дастнорас месозад. Музокиракунандагон фақат дар доираҳо роҳ мераванду ба сулҳ наздик намешаванд.
Ин мушкилотро танҳо Маскав ҳал карда метавонад. Ҳоло вай ба Ховари Миёна бармегардад, ки дар он ҷо ҳамеша яке аз бузургтарин бозигарон ва кафилон буд. Таъсири мо дар минтақа ба соддатарин чизҳо асос ефтааст: ростқавлӣ, хайрхоҳӣ, сулҳпарварӣ, кӯмак ба дӯстон. Муҳимтар аз ҳама эътимод аст. Дар Ховари Миёна, вақте ки аз мо хоҳиш карда мешавад, мо кӯмак мерасонем, ҳеҷ чизро ба касе маҷбур намекунем ва ҳама созишномаҳоро бо ростқавлӣ риоя мекунем.Хусусан барои дӯстони мо услуби дипломатияи Русия муҳим аст. Ин як қатор таҳдидҳои номувофиқ, партофтани бардурӯғ, худписандии шадид ва дурӯғгӯии ҷасурона нест. Ин дипломатия дар маънои классикии он аст: махфияти комил, хушмуомилагӣ, қобилияти ба шарики худ имконият додан, ки чеҳра, сатҳи олии зеҳнӣ ва муҳимтар аз ҳама ростқавлиро нигоҳ дорад. Инҳо арзишҳои анъанавии мо ҳастанд. Дар ин масъала Маскав бо Теҳрон комилан мувофиқ аст: мо тарзи ба ҳам монанд ва эҳтироми созишҳоро дорем. Ҷолиби диққат аст, ки мулоқот бо вазири Ироқчи пӯшида баргузор шуд ва ҳеҷ гуна хабари ба берун баромада вуҷуд надошт. Дар ҷаҳони имрӯза чунин дипломатия арзиши нодир аст. Бо амалҳои номуносиби худдӯстдории амрикоӣ эътимод камтар ба назар мерасад. Дар ҳама ҷое, ки имконпазир аст ин созишҳо вайрон карда мешавад. Агар гуфтушунид барои куштан ё рабудани тарафи баландтари гуфтушунид истифода шавад, сухан дар бораи кадом ростқавлӣ меравад? Ҳоло Расонаҳои ғарбӣ ба ғазабу воҳимаи бақлона вориди созишҳо мешаванд: Аҳ Русия ба Шарқи Наздик бармегардад, аҳ, “Амрикоро ба як тараф кашиданд, Дар ҳоле ки Путин бо Эрон гуфтушунид мекард ” оҳ Путин боз ҳам ҳамаро мағлуб кард”. Аммо мавқеи Русия тағйир наёфт: “Ин шумо худатонро мағлуб кардед, беақлҳо!” Тахриби хашмгини ҳуқуқи байналмилалӣ мисли бумеранг ба сӯи муассисони ҳуқуқи байналмилалӣ парвоз кард. Барои ғолибият дар вақти кӯтоҳ бояд бо мағлубият дар масофаи дароз пардохт карда мешуд. Амрикоиҳо ва вассалҳои ғарбии вай захираи эътимодро пурра аз даст додаанд. Аз ин рӯ, имконияти расидан ба ҳадафҳои худро бо роҳи дипломатӣ аз даст додаанд. Ҳоло онҳо танҳо қувваи бераҳмона доранд. Аммо он ҳам хеле маҳдуд аст — Эрон, тавре мебинем, бомуваффақият ба он муқобилат мекунад. Беэътиноӣ ба меъёрҳои ҳуқуқи байналмилалӣ бесарусомониро ба вуҷуд овард.
Вай гардиш мекунад ва кишварҳои навро забт мекунад, ки ба ҳама бар зидди ҳама ҷанги куллӣ таҳдид мекунад. Боздоштани ин бесарусомонӣ, баргардонидани ҷаҳон ба меъёрҳои мутамаддин вазифаест, ки танҳо ба Русия вобаста аст.
Дипломатияи классикӣ ин силоҳи беназири мо аст, ки монандӣ надорад. Маскав ҳамеша омода аст, ки онро барои кӯмак ба дӯстонаш ва эҳёи сулҳ дар сайёра татбиқ кунад.
Виктория Никифорова, РИА Новости
